16 ກຸ່ມປິນກຣິມລຸ້ນບຸກເບີກ

ຕົ້ນສະບັບພາສາອັງກິດ

ຮ່ອງຮອຍຂອງໂຣມໃນຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງອັງກິດ

ເຖິງແມ່ນວ່າພວກນັກປະຕິຮູບຊາວອັງກິດ ໄດ້ປະຕິເສດຄຳສອນຂອງຄຣິສຕະຈັກໂຣມ, ແຕ່ພວກເຂົາກໍຍັງຮັກສາຮູບແບບຫຼາຍຢ່າງເອົາໄວ້. ດັ່ງນັ້ນ, ເຖິງແມ່ນວ່າມີການປະຕິເສດສິດອຳນາດ ແລະ ຫຼັກຂໍ້ເຊື່ອຂອງຄຣິສຕະຈັກໂຣມກໍຕາມ, ແຕ່ໃນການນະມັດສະການຂອງຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງອັງກິດ ຍັງມີການຖືຕາມປະເພນີ ແລະ ພິທີກຳຂອງຄຣິສຕະຈັກໂຣມຢູ່ຫຼາຍພໍສົມຄວນ. ມີການກ່າວອ້າງວ່າ ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ບໍ່ແມ່ນເລື່ອງຂອງຈິດສຳນຶກຜິດຊອບ; ແລະເນື່ອງຈາກບໍ່ມີກົດບັນຍັດໃນພຣະຄຳພີທີ່ກ່າວເຖິງສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ຢູ່ ມັນກໍເປັນເລື່ອງທີ່ບໍ່ຈຳເປັນ, ແຕ່ໃນຂະນະດຽວກັນກໍບໍ່ໄດ້ຖືກຫ້າມ. ສະນັ້ນ, ພວກເຂົາຈຶ່ງສະຫຼຸບວ່າ ປະເພນີ ແລະ ພິທີກຳເຫຼົ່ານັ້ນບໍ່ມີຄວາມຊົ່ວໃນຕົວມັນເອງ. ການປະຕິບັດຕາມຮູບແບບຂອງໂຣມນັ້ນ ສົ່ງຜົນໃຫ້ຄວາມແຕກຕ່າງທີ່ມີຢູ່ລະຫວ່າງພວກຄຣິສຕະຈັກຝ່າຍການປະຕິຮູບ ກັບຄຣິສຕະຈັກໂຣມນັ້ນ ໜ້ອຍລົງ; ມີຄົນໃຫ້ເຫດຜົນວ່າ ປະເພນີ ແລະ ພິທີກຳເຫຼົ່ານັ້ນຈະຊ່ວຍໃຫ້ຄົນທີ່ຢູ່ໃນຄຣິສຕະຈັກໂຣມໄດ້ກັບໃຈຮັບເຊື່ອໃນຫຼັກໂປຣແຕັສຕັງ. {GC 289.1}

ສຳລັບຄົນທີ່ບໍ່ມັກການປ່ຽນແປງ ແລະ ຢາກເປັນທີ່ຍອມຮັບຂອງຊາວໂລກ ເຫດຜົນດັ່ງກ່າວເປັນຄຳຕອບສຸດທ້າຍ, ແຕ່ກໍມີອີກກຸ່ມໜຶ່ງທີ່ບໍ່ໄດ້ເຫັນດີນຳໃນເລື່ອງນີ້. ການທີ່ທຳນຽມເຫຼົ່ານີ້ “ມີແນວໂນ້ມຈະເປັນສະພານຂ້າມລະຫວ່າງຄຣິສຕະຈັກໂຣມກັບຝ່າຍການປະຕິຮູບ” ກໍເປັນເຫດຜົນພຽງພໍສຳລັບພວກເຂົາທີ່ຈະຕ້ອງປະຖິ້ມມັນໄປ.¹ ພວກເຂົາເບິ່ງຮູບແບບຕ່າງໆເຫຼົ່ານັ້ນວ່າ ເປັນສັນຍະລັກແຫ່ງຄວາມເປັນທາດ, ເຊິ່ງພວກເຂົາໄດ້ຮັບການປົດປ່ອຍມາແລ້ວ ແລະ ບໍ່ມີຄວາມປາຖະໜາທີ່ຈະກັບຄືນໄປເປັນທາດອີກ. ພວກເຂົາໃຫ້ເຫດຜົນວ່າ ພຣະເຈົ້າຊົງກຳນົດກົດລະບຽບຂອງການນະມັດສະການໄວ້ໃນພຣະຄຳຂອງພຣະອົງ; ສະນັ້ນ, ມະນຸດບໍ່ມີສິດທີ່ຈະເພີ່ມເຕີມ ຫຼື ລຶບລ້າງລາຍລະອຽດເຫຼົ່ານັ້ນ. ການປະຖິ້ມຄວາມເຊື່ອຄັ້ງຍິ່ງໃຫຍ່ໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນຂຶ້ນຍ້ອນຄວາມພະຍາຍາມທີ່ຈະເສີມສິດອຳນາດຂອງພຣະເຈົ້າດ້ວຍສິດອຳນາດຂອງຄຣິສຕະຈັກ. ຄຣິສຕະຈັກໂຣມໄດ້ເລີ່ມຂຶ້ນໂດຍການບັງຄັບໃນສິ່ງທີ່ພຣະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ຫ້າມ, ແລ້ວສຸດທ້າຍ ກໍພັດຫ້າມໃນສິ່ງທີ່ພຣະອົງຊົງກຳນົດໄວ້ຢ່າງຈະແຈ້ງ. {GC 289.2}

ຫຼາຍຄົນມີຄວາມປາຖະໜາຢ່າງແຮງກ້າທີ່ຈະກັບຄືນໄປສູ່ຄວາມບໍຣິສຸດ ແລະ ຄວາມລຽບງ່າຍເຊິ່ງເປັນລັກສະນະຂອງຄຣິສຕະຈັກຍຸກທຳອິດ. ພວກເຂົາຖືວ່າທຳນຽມປະຕິບັດຕ່າງໆ ທີ່ຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງອັງກິດຢຶດຖືໄວ້ນັ້ນ ເປັນຮ່ອງຮອຍຂອງການຂາບໄຫວ້ຮູບເຄົາລົບ; ສະນັ້ນ, ໂດຍຈິດສຳນຶກຜິດຊອບແລ້ວ ພວກເຂົາຈຶ່ງບໍ່ສາມາດເຂົ້າຮ່ວມໃນການນະມັດສະການກັບຄຣິສຕະຈັກນັ້ນໄດ້. ແຕ່ຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງອັງກິດໄດ້ຮັບການສະໜັບສະໜູນຈາກອຳນາດການປົກຄອງ ຈຶ່ງບໍ່ອະນຸຍາດໃຫ້ມີສິ່ງໃດທີ່ຂັດແຍ້ງກັບຮູບແບບຕ່າງໆຂອງຄຣິສຕະຈັກ. ມີກົດໝາຍບັງຄັບໃຫ້ປະຊາຊົນເຂົ້າຮ່ວມໃນການນະມັດສະການ ແລະ ຫ້າມບໍ່ໃຫ້ມີການປະຊຸມນະມັດສະການທີ່ບໍ່ໄດ້ຮັບອະນຸຍາດ; ຫາກຜູ້ໃດຝ່າຝືນ ຈະມີໂທດຈຳຄຸກ, ເນລະເທດ ຫຼື ປະຫານຊີວິດ. {GC 290.1}

ໜີໄປຮໍແລນ

ໃນຊ່ວງເລີ່ມຕົ້ນຂອງສະຕະວັດທີ 17, ກະສັດຜູ້ທີ່ຫາກໍຂຶ້ນບັນລັງຂອງອັງກິດໄດ້ປະກາດຄວາມຕັ້ງໃຈຂອງເພິ່ນທີ່ຈະເຮັດໃຫ້ສະມາຊິກຄະນະປູຣິຕັນ (Puritans) “ປະຕິບັດຕາມຄຣິສຕະຈັກ. ຫາກບໍ່ປະຕິບັດຕາມ…ກໍຈະກົດດັນຈົນພວກເຂົາໜີອອກນອກປະເທດ ຫຼື ອາດຈະຮ້າຍແຮງກວ່ານັ້ນ.”² ຄົນເຫຼົ່ານີ້ຖືກໄລ່ລ່າ, ຖືກຂົ່ມເຫັງ ແລະ ຖືກຂັງຄຸກ; ພວກເຂົາບໍ່ເຫັນຄວາມຫວັງວ່າວັນເວລາຂ້າງໜ້າຈະດີຂຶ້ນ, ຈຶ່ງມີຫຼາຍຄົນສະຫຼຸບວ່າ ຖ້າຈະຮັບໃຊ້ພຣະເຈົ້າຕາມຈິດສຳນຶກຜິດຊອບແລ້ວ, “ປະເທດອັງກິດກຳລັງກາຍເປັນບ່ອນທີ່ພວກເຂົາບໍ່ສາມາດຢູ່ໄດ້ອີກຕໍ່ໄປ.”³ ໃນທີ່ສຸດບາງຄົນຕັດສິນໃຈທີ່ຈະຫາລີ້ໄພໃນປະເທດຮໍແລນ, ແຕ່ກໍປະສົບກັບຄວາມຫຍຸ້ງຍາກ, ການສູນເສຍ ແລະ ການຖືກຈຳຄຸກ. ຄວາມຕັ້ງໃຈຂອງຄົນເຫຼົ່ານີ້ຖືກຂັດຂວາງ ແລະ ມີຄົນທໍລະຍົດໃຫ້ພວກເຂົາຕົກຢູ່ໃນກຳມືຂອງສັດຕູ. ແຕ່ໃນທີ່ສຸດຄວາມພາກພຽນໄດ້ຜົນ ແລະ ພວກເຂົາສາມາດພົບບ່ອນລີ້ໄພຢູ່ສາທາ­ລະນະລັດດັດຊ໌ ກໍຄືຮໍແລນນັ້ນເອງ. {GC 290.2}

ໃນການໜີນັ້ນ ພວກເຂົາຕ້ອງປະເຮືອນຊານ, ສິ່ງຂອງ ແລະ ວິທີການທຳມາຫາກິນຂອງພວກເຂົາ, ຈົນກາຍເປັນຄົນແປກໜ້າໃນດິນແດນທີ່ແປກໃໝ່ ທ່າມກາງຄົນຕ່າງພາສາ ແລະ ຕ່າງປະເພນີວັດທະນະທຳ. ພວກເຂົາຖືກສະຖານະການບັງຄັບ ໃຫ້ຕ້ອງເຮັດວຽກໃໝ່ທີ່ບໍ່ລຶ້ງເຄີຍເພື່ອຫາລ້ຽງຊີບ. ຜູ້ຊາຍໄວກາງຄົນທີ່ເຄີຍໃຊ້ຊີວິດເຮັດໄຮ່ໄຖນາ ຕ້ອງມາຝຶກເປັນຊ່າງຝີມື. ແຕ່ພວກເຂົາຍອມຮັບສະພາບການໃໝ່ນີ້ດ້ວຍໃຈເບີກບານ ແລະ ບໍ່ໄດ້ປ່ອຍຕົວເອງໃຫ້ຢູ່ລ້າໆ ຫຼື ຈົ່ມເຖິງອະດີດ. ເຖິງແມ່ນວ່າຈະຖືກຄວາມຍາກຈົນບີບຄັ້ນຢູ່ເລື້ອຍໆ ແຕ່ພວກເຂົາຍັງຂອບຄຸນພຣະເຈົ້າສຳລັບພຣະພອນທີ່ໄດ້ຮັບ ແລະ ໄດ້ພົບຄວາມສຸກໃນການສາມັກຄີທຳໂດຍບໍ່ມີໃຜມາກໍ່ກວນ. “ຄົນເຫຼົ່ານີ້ຮູ້ວ່າ ພວກເຂົາເປັນຄົນແປກໜ້າທີ່ກຳລັງສະແຫວງຫາພຣະພອນຈາກພຣະເຈົ້າ ຈຶ່ງບໍ່ໄດ້ໃສ່ໃຈໃນຄວາມຍາກລຳບາກທີ່ຕ້ອງປະເຊີນ; ແຕ່ກັບເງີຍໜ້າຂຶ້ນໄປຫາສະຫວັນ ອັນເປັນແຜ່ນດິນທີ່ຮັກ ແລະ ປາຖະໜາຂອງພວກເຂົາ; ຄວາມຫຍຸ້ງຍາກໃນໃຈຈຶ່ງສະຫງົບລົງ.”⁴ {GC 290.3}

ທ່າມກາງການຫຼົບໄພໃນຕ່າງແດນ ແລະ ຄວາມຍາກລຳບາກນັ້ນ, ຄວາມຮັກ ແລະ ຄວາມເຊື່ອຂອງພວກເຂົາຈະເລີນເຂັ້ມແຂງຂຶ້ນ. ພວກເຂົາໄວ້ວາງໃຈໃນພຣະສັນຍາຂອງພຣະເຈົ້າ ແລະ ພຣະອົງບໍ່ໄດ້ເຮັດໃຫ້ພວກເຂົາຜິດຫວັງໃນຍາມທີ່ຕ້ອງການຄວາມຊ່ວຍເຫຼືອ. ທູດສະຫວັນຂອງພຣະອົງຢູ່ຄຽງຂ້າງພວກເຂົາ ເພື່ອໃຫ້ກຳລັງໃຈ ແລະ ສະໜັບສະໜູນ. ແລ້ວເມື່ອພຣະຫັດຂອງພຣະເຈົ້າເບິ່ງຄືວ່າ ກຳລັງຊີ້ໃຫ້ພວກເຂົາຂ້າມມະຫາສະໝຸດໄປຫາດິນແດນທີ່ຈະສາມາດກໍ່ຕັ້ງລັດຂຶ້ນສຳລັບພວກຕົນ ອັນເປັນບ່ອນທີ່ຈະຝາກມໍລະດົກອັນລ້ຳຄ່າແຫ່ງເສລີພາບທາງສາສະໜາໄວ້ໃຫ້ລູກຫຼານນັ້ນ, ພວກເຂົາໄດ້ກ້າວໄປຂ້າງໜ້າ ຕາມການຊົງນຳຂອງພຣະເຈົ້າ ໂດຍບໍ່ທໍ້ຖອຍ. {GC 291.1}

ຈຸດປະສົງຂອງການທົດລອງ

ພຣະເຈົ້າຊົງຍອມໃຫ້ຄົນຂອງພຣະອົງຕ້ອງປະສົບກັບການທົດລອງ ເພື່ອກຽມພວກເຂົາໃຫ້ພ້ອມສຳລັບພຣະປະສົງແຫ່ງພຣະຄຸນຂອງພຣະອົງ. ພຣະອົງຊົງໃຫ້ຄຣິສຕະຈັກມາເຖິງຈຸດທີ່ຕົກຕ່ຳ ເພື່ອພຣະອົງຈະຊົງຍົກຊູໃຫ້ສູງຂຶ້ນ. ພຣະເຈົ້າກຳລັງຈະສຳແດງອຳນາດຂອງພຣະອົງເພື່ອຄົນຂອງພຣະອົງ, ເພື່ອໃຫ້ໂລກມີຫຼັກຖານອີກຢ່າງໜຶ່ງວ່າ ພຣະອົງຈະບໍ່ປະຖິ້ມຜູ້ທີ່ໄວ້ວາງໃຈໃນພຣະອົງ. ພຣະອົງຊົງແຊກແຊງສະຖານະການ ເພື່ອປ່ຽນຄວາມມຸ່ງຮ້າຍຂອງຊາຕານ ແລະ ແຜນອຸບາຍຂອງຄົນຊົ່ວ ໃຫ້ກາຍເປັນສິ່ງທີ່ຖວາຍກຽດແດ່ພຣະອົງ ແລະ ນຳພາຄົນຂອງພຣະອົງໄປສູ່ບ່ອນທີ່ປອດໄພ. ການຂົ່ມເຫັງ ແລະ ການຫຼົບລີ້ໜີໄພໃນຕ່າງແດນ ໄດ້ເປີດທາງສູ່ອິດສະຫຼະ­ພາບ. {GC 291.2}

ຄຳສັ່ງເສຍຂອງ ຈອນ ໂຣບິນສັນ

ເມື່ອຖືກສະຖານະການບີບໃຫ້ຕ້ອງແຍກອອກຈາກຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງອັງກິດ, ພວກຄະນະປູຣິຕັນໄດ້ເຮັດສັນຍາອັນໝັ້ນຄົງຕໍ່ກັນໃນຖານະປະຊາກອນອິດສະຫຼະຂອງພຣະເຈົ້າ, “ເພື່ອດຳເນີນໄປພ້ອມກັນຕາມທາງຂອງພຣະອົງ ໃນທຸກລາຍລະອຽດທີ່ຊົງສຳແດງ ແລະ ທີ່ຈະຊົງສຳແດງແກ່ພວກເຂົາ.”⁵ ນີ້ແມ່ນຫົວໃຈທີ່ແທ້ຈິງຂອງການປະຕິຮູບ, ເປັນຫຼັກການສຳຄັນຂອງໂປຣແຕັສຕັງ. ເພາະເຫດນີ້, ພວກກຸ່ມປິນກຣິມ (Pilgrims) ຈຶ່ງອອກຈາກຮໍແລນເພື່ອຊອກຫາບ້ານຢູ່ໃນທະວີບໃໝ່. ອາຈານຂອງພວກເຂົາຊື່ ຈອນ ໂຣບິນສັນ; ເພິ່ນຖືກພຣະເຈົ້າຂັດຂວາງບໍ່ໃຫ້ຮ່ວມເດີນທາງໄປດ້ວຍ; ໃນຄຳປາໄສອຳລາພວກທີ່ຈະໄປລີ້ໄພນັ້ນ ເພິ່ນກ່າວວ່າ: {GC 291.3}

“ພີ່ນ້ອງເອີຍ, ບັດນີ້ພວກເຮົາຕ້ອງພາກຈາກກັນແລ້ວ ແລະ ພຣະເຈົ້າຊົງຮູ້ວ່າຂ້າພະເຈົ້າຈະມີຊີວິດຢູ່ ເພື່ອເຫັນໜ້າຂອງພວກເຈົ້າອີກຫຼືບໍ່. ແຕ່ບໍ່ວ່າອົງ­ພຣະ­ຜູ້­ເປັນ­ເຈົ້າຈະຊົງໂຜດໃຫ້ພວກເຮົາໄດ້ພົບກັນອີກຫຼືບໍ່, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍສັ່ງເຈົ້າທັງຫຼາຍຕໍ່ພຣະພັກພຣະເຈົ້າ ແລະ ຕໍ່ໜ້າບັນດາທູດສະຫວັນບໍຣິສຸດຂອງພຣະອົງວ່າ ໃຫ້ຕິດຕາມຂ້າພະເຈົ້າສະເພາະໃນເລື່ອງທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຕິດຕາມພຣະຄຣິສ. ຖ້າຫາກວ່າ ພຣະເຈົ້າຊົງເປີດເຜີຍສິ່ງໃດສິ່ງໜຶ່ງໃຫ້ພວກເຈົ້າ ໂດຍຜ່ານຜູ້ຮັບໃຊ້ຄົນອື່ນຂອງພຣະອົງ, ຈົ່ງມີໃຈພ້ອມທີ່ຈະຮັບສິ່ງນັ້ນ ເໝືອນດັ່ງທີ່ພວກເຈົ້າມີໃຈພ້ອມມາຕະຫຼອດ ທີ່ຈະຮັບເອົາຄວາມຈິງທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບອກສອນ; ເພາະຂ້າພະເຈົ້າໝັ້ນໃຈຫຼາຍທີ່ສຸດວ່າ ອົງ­ພຣະ­ຜູ້­ເປັນ­ເຈົ້າມີຫຼັກຄວາມຈິງເພີ່ມເຕີມ ແລະ ຄວາມສະຫວ່າງຫຼາຍກວ່າເກົ່າ ທີ່ຈະເປີດເຜີຍຢູ່ໃນພຣະຄຳອັນສັກສິດຂອງພຣະອົງ.”⁶ {GC 291.4}

“ສ່ວນຕົວຂ້າພະເຈົ້າແລ້ວ, ບໍ່ສາມາດຮ້ອງທຸກໃນເລື່ອງສະພາບຂອງຄຣິສຕະຈັກຝ່າຍການປະຕິຮູບໄດ້ເທົ່າທີ່ຄວນ; ເພາະພວກເຂົາຄືກັບວ່າ ໄດ້ຂຽນໝາຍຈ້ຳຢູ່ທ້າຍປະໂຫຍກໃນເລື່ອງສາສະໜາ ເໝືອນກັບວ່າຄຳສອນຈົບພຽງເທົ່ານັ້ນ ຈຶ່ງບໍ່ຍອມກ້າວໄປໄກກວ່າຜູ້ນຳການປະຕິຮູບ. ພວກຄະນະລູເທີແຣນບໍ່ກ້າວໄປໄກກວ່າສິ່ງທີ່ລູເທີໄດ້ເຫັນ;…ພວກເຈົ້າກໍເຫັນຢູ່ວ່າ ພວກຄະນະຄາວິນຈົມຕິດຢູ່ກັບບ່ອນທີ່ຄາວິນຜູ້ຮັບໃຊ້ທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງພຣະເຈົ້າໄດ້ມອບໝາຍໃຫ້, ແຕ່ວ່າຄາວິນບໍ່ໄດ້ເຂົ້າໃຈທຸກຢ່າງ. ເລື່ອງນີ້ເປັນເຫດໃຫ້ເສົ້າໃຈຫຼາຍທີ່ສຸດ, ເພາະເຖິງແມ່ນວ່າ ພວກຜູ້ນຳເຫຼົ່ານັ້ນເຄີຍສ່ອງແສງສະຫວ່າງໃນຍຸກສະໄໝຂອງຕົນ ແຕ່ພວກເຂົາບໍ່ສາມາດເຂົ້າເຖິງນ້ຳພຣະໄທທັງໝົດຂອງພຣະເຈົ້າໄດ້. ຖ້າຫາກວ່າຄົນເຫຼົ່ານັ້ນມີຊີວິດຢູ່ໃນເວລານີ້, ພວກເພິ່ນຈະເຕັມໃຈຮັບເອົາຄວາມສະຫວ່າງຕື່ມອີກ ເໝືອນດັ່ງທີ່ຕົນໄດ້ຮັບຄວາມສະຫວ່າງໃນສະໄໝກ່ອນ.”⁷ {GC 292.1}

“ຈົ່ງຈື່ຈຳພັນທະສັນຍາໃນການຮວມຕົວເປັນຄຣິສຕະຈັກຂອງພວກເຈົ້າ; ເຊິ່ງໃນນັ້ນ, ເຈົ້າທັງຫຼາຍໄດ້ຕົກລົງກັນທີ່ຈະດຳເນີນຕາມທາງທັງຫຼາຍຂອງພຣະເຈົ້າໃນທຸກລາຍລະອຽດ ທັງທີ່ຊົງເປີດເຜີຍແລ້ວ ແລະ ທີ່ຈະເປີດເຜີຍໃຫ້ແກ່ພວກເຈົ້າໃນເວລາຕໍ່ມາ. ຈົ່ງຈື່ຈຳຄຳສັນຍາຂອງພວກເຈົ້າທີ່ມີຕໍ່ພຣະເຈົ້າ ແລະ ພັນທະສັນຍາທີ່ມີຕໍ່ກັນແລະກັນວ່າ ຈະຮັບເອົາຄວາມສະຫວ່າງ ແລະ ຄວາມຈິງໃດໆທີ່ພຣະເຈົ້າຈະຊົງສຳແດງຈາກພຣະຄຳຂອງພຣະອົງ. ຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຮ້ອງພວກເຈົ້າທັງຫຼາຍວ່າ ກ່ອນທີ່ຈະຮັບເອົາສິ່ງໃດເປັນຄວາມຈິງ ຈົ່ງປຽບທຽບສິ່ງນັ້ນກັບຂໍ້ພຣະຄຳພີອື່ນໆ; ເພາະວ່າເປັນໄປບໍ່ໄດ້ ທີ່ກຸ່ມຄຣິສຕຽນທົ່ວໂລກຈະອອກຈາກຄວາມມືດມິດທີ່ປົກຄຸມຄຳສອນຄຣິສຕຽນ ແລ້ວມາເຖິງຄວາມເຂົ້າໃຈຢ່າງສົມບູນໄດ້ທັນທີ.”⁸ {GC 292.2}

ເຂົ້າໃຈຜິດເລື່ອງອິດສະຫຼະ­ພາບທາງຄວາມເຊື່ອ

ພວກກຸ່ມປິນກຣິມປາຖະໜາທີ່ຈະມີເສລີພາບທາງຈິດສຳນຶກ; ສະນັ້ນ, ໂດຍອາໄສພຣະພອນຈາກພຣະເຈົ້າ, ພວກເຂົາຈຶ່ງກ້າສ່ຽງຕໍ່ໄພອັນຕະລາຍໃນການເດີນທາງອັນຍາວໄກເພື່ອຂ້າມມະຫາສະໝຸດ ແລະ ຄວາມທຸກຍາກລຳບາກ ພ້ອມດ້ວຍໄພອັນຕະລາຍໃນປ່າ ເພື່ອວາງຮາກຖານຂອງປະເທດຊາດທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ຢູ່ແຄມຝັ່ງທະເລຂອງທະວີບອາເມຣິກາ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ເຖິງແມ່ນພວກປິນກຣິມເປັນກຸ່ມຄົນທີ່ມີຄວາມສັດຊື່ ແລະ ຢຳເກງພຣະເຈົ້າຫຼາຍຂະໜາດນັ້ນກໍຕາມ, ແຕ່ພວກເຂົາກໍຍັງບໍ່ເຂົ້າໃຈຫຼັກການສຳຄັນເລື່ອງເສລີພາບທາງສາສະໜາ. ພວກເຂົາເສຍສະຫຼະຢ່າງໃຫຍ່ຫຼວງເພື່ອຈະໄດ້ອິດສະຫຼະ­ພາບ, ແຕ່ໃນຂະນະດຽວກັນ, ກໍບໍ່ພ້ອມທີ່ຈະໃຫ້ຄົນອື່ນມີອິດສະຫຼະ­ພາບເໝືອນກັບຕົນ. “ມີໜ້ອຍຄົນ, ແມ່ນແຕ່ທ່າມກາງນັກຄິດ ແລະ ຄົນສອນສິນທຳທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດໃນສະຕະວັດທີ 17 ທີ່ເຂົ້າໃຈເຖິງຫຼັກທຳອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຊິ່ງມາຈາກພຣະຄຳພີໃໝ່, ຄືຫຼັກທຳທີ່ຍອມຮັບວ່າ ພຣະເຈົ້າເປັນຜູ້ດຽວເທົ່ານັ້ນທີ່ຕັດສິນຄວາມເຊື່ອສັດທາຂອງມະນຸດໄດ້.”⁹ ຄຳສອນທີ່ວ່າ ພຣະເຈົ້າຊົງມອບສິດໃຫ້ຄຣິສຕະຈັກໃນການຄວບຄຸມຈິດສຳນຶກຜິດຊອບ, ກຳນົດວ່າສິ່ງໃດເປັນຄຳສອນນອກຮີດ ແລະ ລົງໂທດຜູ້ທີ່ເຊື່ອຕາມຄຳສອນນັ້ນ ແມ່ນໜຶ່ງໃນຄຳສອນເທັດທີ່ຢັ່ງຮາກລົງເລິກທີ່ສຸດຂອງລະບອບສັນຕະປາປາ. ເຖິງແມ່ນວ່າ ພວກນັກປະຕິຮູບໄດ້ປະຕິເສດຄຳສອນຂອງຄຣິສຕະຈັກໂຣມ ແຕ່ພວກເຂົາຍັງມີຄວາມຄິດຄວາມອ່ານເໝືອນຄົນໃນຄຣິສຕະຈັກນັ້ນ ທີ່ບໍ່ຍອມໃຫ້ມີຄວາມເຫັນຕ່າງ. ຄວາມມືດມິດຢ່າງໜາທຶບ ເຊິ່ງປົກຄຸມຄຣິສຕຽນໃນທຸກແຫ່ງຕາມເວລາອັນດົນນານທີ່ລະບອບສັນຕະປາປາມີອຳນາດນັ້ນ ຍັງບໍ່ໄດ້ຖືກກຳຈັດໃຫ້ໝົດໃນເວລານັ້ນ. ມີສາສະໜາຈານທີ່ໂດດເດັ່ນຄົນໜຶ່ງໃນອານານິຄົມແຫ່ງອ່າວແມັສຊາ­ຊູເສັດ (Massachusetts Bay Colony) ກ່າວວ່າ: “ສິ່ງທີ່ເຮັດໃຫ້ໂລກຕໍ່ຕ້ານຄຣິສຕຽນ ຄືການຍອມຮັບຄົນເຫັນຕ່າງ; ຄຣິສຕະຈັກບໍ່ເຄີຍໄດ້ຮັບຄວາມເສຍຫາຍຈາກການລົງໂທດຄົນນອກຮີດ.”¹⁰ ຊາວອານານິຄົມຕັ້ງກົດລະບຽບວ່າ ມີແຕ່ສະມາຊິກຄຣິສຕະຈັກເທົ່ານັ້ນ ທີ່ມີສິດອອກສຽງໃນເລື່ອງການປົກຄອງພົນລະເມືອງ. ມີການສ້າງຕັ້ງຄຣິສຕະຈັກທີ່ມີລັກສະນະຄ້າຍຄືຄຣິສຕະຈັກແຫ່ງລັດຂຶ້ນ ໂດຍປະຊາຊົນທັງໝົດຕ້ອງປະກອບສ່ວນໃນການສະໜັບສະໜູນເງິນເດືອນຂອງສາສະໜາຈານ. ສ່ວນເຈົ້າໜ້າທີ່ຝ່າຍການປົກຄອງ ກໍໄດ້ຮັບອະນຸຍາດໃຫ້ປາບປາມຄົນທີ່ເຊື່ອຖືຄຳສອນນອກຮີດ. ດັ່ງນັ້ນ, ອຳນາດການປົກຄອງຈຶ່ງຕົກຢູ່ໃນກຳມືຂອງຄຣິສຕະຈັກ. ເວລາຜ່ານໄປບໍ່ດົນ ຜົນຂອງນະໂຍບາຍນີ້ຈຶ່ງປາກົດອອກມາຢ່າງຫຼີກລ່ຽງບໍ່ໄດ້ ຄືການກົດຂີ່ຂົ່ມເຫັງນັ້ນເອງ. {GC 292.3}

ສິບເອັດປີຫຼັງຈາກການສ້າງຕັ້ງອານານິຄົມແຫ່ງທຳອິດ ອາຈານ ໂຣເຈີ ວິນລຽມ (Roger Williams) ໄດ້ມາເຖິງອາເມຣິກາ. ເຊັ່ນດຽວກັບກຸ່ມປິນກຣິມລຸ້ນທຳອິດ ວິນລຽມໄດ້ມາເພື່ອຈະມີເສລີພາບທາງສາສະໜາ; ແຕ່ມີເລື່ອງໜຶ່ງທີ່ເພິ່ນບໍ່ເໝືອນພວກເຂົາ, ຍ້ອນວ່າເພິ່ນໄດ້ເຫັນໃນສິ່ງທີ່ມີໜ້ອຍຄົນໃນສະໄໝນັ້ນເຫັນ ນັ້ນຄືເສລີພາບທາງສາສະໜາເປັນສິດທິພື້ນຖານຂອງມະນຸດທຸກຄົນ ບໍ່ວ່າຈະມີຄວາມເຊື່ອຖືຢ່າງໃດກໍຕາມ. ເພິ່ນເປັນຜູ້ສະແຫວງຫາຄວາມຈິງຢ່າງກະຕືລືລົ້ນ ແລະ ມີຄວາມເຊື່ອດຽວກັນກັບອາຈານໂຣບິນສັນທີ່ວ່າ ມະນຸດຍັງບໍ່ໄດ້ຮັບແສງສະຫວ່າງທັງໝົດຈາກພຣະຄຳຂອງພຣະເຈົ້າເທື່ອ. ວິນລຽມ “ເປັນຄຣິສຕຽນຄົນທຳອິດໃນຍຸກສະໄໝໃໝ່ ທີ່ໄດ້ສ້າງຕັ້ງລັດຖະບານພົນລະເມືອງຂຶ້ນຕາມຫຼັກການເສລີພາບທາງຈິດສຳນຶກ, ໂດຍໃນແງ່ຂອງກົດໝາຍແລ້ວ ທຸກຄວາມຄິດເຫັນມີຄວາມເທົ່າທຽມກັນ.”¹¹ ເພິ່ນປະກາດວ່າ ເຈົ້າໜ້າທີ່ຝ່າຍປົກຄອງມີໜ້າທີ່ທີ່ຈະຢັບຢັ້ງອາດຊະຍາກຳ, ແຕ່ບໍ່ມີໜ້າທີ່ໃນການຄວບຄຸມຈິດສຳນຶກຜິດຊອບ. ວິນລຽມກ່າວວ່າ, “ປະຊາຊົນ ຫຼື ເຈົ້າໜ້າທີ່ຝ່າຍປົກຄອງສາມາດຕັດສິນໃຈວ່າ ມະນຸດດ້ວຍກັນຕ້ອງມີຄວາມຮັບຜິດຊອບຕໍ່ກັນຢ່າງໃດ; ແຕ່ເປັນເລື່ອງບໍ່ປອດໄພ ຖ້າພວກເຂົາຈະພະຍາຍາມກຳນົດໜ້າທີ່ຂອງມະນຸດຕໍ່ພຣະເຈົ້າ ຍ້ອນວ່າບໍ່ມີສິດ; ເພາະວ່າເປັນສິ່ງທີ່ປາກົດໃຫ້ເຫັນຢ່າງຈະແຈ້ງວ່າ ຖ້າຫາກຜູ້ປົກຄອງມີອຳນາດດັ່ງກ່າວ, ເພິ່ນອາດຈະກຳນົດແນວຄິດຢ່າງໜຶ່ງໃຫ້ທຸກຄົນເຊື່ອໃນມື້ນີ້ ແລ້ວມື້ອື່ນອາດປ່ຽນເປັນເລື່ອງໃໝ່, ຕາມທີ່ກະສັດ ແລະ ຣາຊິນີຫຼາຍອົງໄດ້ປະຕິບັດກັນມາໃນປະເທດອັງກິດ, ພ້ອມດ້ວຍພວກສັນຕະປາປາ ແລະ ສະພາທັງຫຼາຍຂອງຄຣິສຕະຈັກໂຣມ ຈົນຄວາມເຊື່ອສັດທາກາຍເປັນເລື່ອງທີ່ສັບສົນວຸ້ນວາຍ.”¹² {GC 293.1}

ໃນສະໄໝນັ້ນ ມີການບັງຄັບໃຫ້ເຂົ້າຮ່ວມນະມັດສະການໃນຄຣິສຕະຈັກທີ່ຖືກຮັບຮອງຈາກລັດຖະບານ, ຫາກຜູ້ໃດຝ່າຝືນກໍມີໂທດປັບໃໝ ຫຼື ຈຳຄຸກ. “ວິນລຽມຄັດຄ້ານກົດໝາຍນີ້ຢ່າງເດັດດ່ຽວ; ກົດໝາຍທີ່ຮ້າຍແຮງທີ່ສຸດໃນປະມວນກົດໝາຍຂອງອັງກິດ ແມ່ນກົດໝາຍທີ່ບັງຄັບໃຫ້ເຂົ້າຮ່ວມຄຣິສຕະຈັກປະຈຳທ້ອງຖິ່ນ. ເພິ່ນເຫັນວ່າ ການບັງຄັບໃຫ້ຄົນເຂົ້າຮ່ວມກັບຄົນທີ່ມີຄວາມເຊື່ອຕ່າງກັນ ເປັນການລະເມີດສິດທິພື້ນຖານຂອງມະນຸດຢ່າງໂຈ່ງແຈ້ງ; ການບັງຄັບຄົນທີ່ບໍ່ມີສາສະໜາ ແລະ ຄົນທີ່ບໍ່ເຕັມໃຈ ໃຫ້ມາຮ່ວມນະມັດສະການ ກໍບໍ່ຕ່າງຫຍັງກັບການບັງຄັບໃຫ້ຄົນເຮັດແບບໜ້າໄຫວ້ຫຼັງຫຼອກ.…ເພິ່ນກ່າວຕື່ມວ່າ, ‘ບໍ່ຄວນມີໃຜຖືກບັງຄັບໃຫ້ນະມັດສະການ ຫຼື ຮັກສາການນະມັດສະການອັນໃດທີ່ເຈົ້າຕົວບໍ່ຍິນດີນຳ.’ ພວກຄູ່ຕໍ່ສູ້ຕອບດ້ວຍຄວາມປະຫຼາດໃຈໃນຄວາມຄິດເຫັນຂອງເພິ່ນວ່າ: ‘ແມ່ນຫຍັງກັນນີ້! ຜູ້ອອກແຮງງານບໍ່ສົມຄວນໄດ້ຮັບຄ່າຈ້າງບໍ?’ ເພິ່ນຕອບວ່າ: ‘ຄວນແທ້, ແຕ່ຕ້ອງໄດ້ຮັບຈາກຜູ້ທີ່ຈ້າງລາວເທົ່ານັ້ນ.’”¹³ {GC 294.1}

ໂຣເຈີ ວິນລຽມ ເບີກທາງສູ່ສິດທິ

ໂຣເຈີ ວິນລຽມ ເປັນທີ່ເຄົາລົບນັບຖື ແລະ ເປັນທີ່ຮັກແພງໃນຖານະສາສະໜາຈານທີ່ສັດຊື່; ເພິ່ນເປັນຄົນທີ່ມີຄວາມສາມາດທີ່ຫາໄດ້ຍາກ, ມີຄວາມສັດຊື່ທີ່ບໍ່ອ່ຽງເອນ ແລະ ມີຈິດໃຈໂອບ­ອ້ອມ­ອາ­ລີຢ່າງແທ້ຈິງ; ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ, ຝ່າຍອຳນາດການປົກຄອງ ບໍ່ສາມາດທົນໄດ້ທີ່ເພິ່ນຮຽກຮ້ອງເລື່ອງເສລີພາບທາງສາສະໜາ ແລະ ສອນວ່າເຈົ້າໜ້າທີ່ລັດບໍ່ມີອຳນາດໃນເລື່ອງທີ່ເປັນຂອງຄຣິສຕະຈັກ. ພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຢືນຢັນວ່າ ຖ້າປະຕິບັດຕາມຄຳສອນໃໝ່ນີ້ ຈະເປັນການ “ທຳລາຍຮາກຖານຂອງອຳນາດລັດ ແລະ ການປົກຄອງແຜ່ນດິນ.”¹⁴ ວິນລຽມຖືກເນລະເທດອອກຈາກເຫຼົ່າອານານິຄົມ; ຈົນໃນທີ່ສຸດ ເພື່ອຫຼີກລ່ຽງການຖືກຈັບກຸມ, ເພິ່ນຕ້ອງຫຼົບໜີໄປທ່າມກາງຄວາມໜາວເຢັນ ແລະ ພະຍຸຂອງລະດູໜາວ, ເຂົ້າໄປໃນປ່າດົງທີ່ຍັງບໍ່ມີຜູ້ໃດບຸກເບີກ. {GC 294.2}

ເພິ່ນກ່າວວ່າ: “ເປັນເວລາ 14 ອາທິດ, ຂ້າພະເຈົ້າຢູ່ກັບຄວາມໜາວເໜັບ, ບໍ່ຮູ້ຈັກຮອດເຂົ້າຈີ່ ຫຼື ຕຽງນອນ.” ແຕ່ “ພວກນົກກາໄດ້ລ້ຽງດູຂ້າພະເຈົ້າໃນປ່າດົງນັ້ນ” ແລະ ມີໂພງໄມ້ເປັນບ່ອນພັກອາໄສ.¹⁵ ດັ່ງນີ້ແຫຼະ, ເພິ່ນຈຶ່ງຝ່າຟັນໄປຂ້າງໜ້າຢ່າງເຈັບປວດ, ຜ່ານຫິມະ ແລະ ປ່າໄມ້ທີ່ບໍ່ມີເສັ້ນທາງ, ຈົນໄດ້ພົບບ່ອນລີ້ໄພກັບຊົນເຜົ່າອິນເດຍແດງທີ່ໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈເພິ່ນ ຍ້ອນວ່າເພິ່ນເຄີຍພະຍາຍາມປະກາດຫຼັກຄວາມຈິງແຫ່ງຂ່າວປະເສີດໃຫ້ກັບພວກເຂົາ. {GC 294.3}

ໃນທີ່ສຸດ, ຫຼັງຈາກໄດ້ເດີນທາງຫຼາຍເດືອນໂດຍບໍ່ຮູ້ຈຸດໝາຍປາຍທາງ, ລະດູການກໍປ່ຽນແປງ ແລະ ເພິ່ນໄດ້ໄປເຖິງແຄມຝັ່ງອ່າວນາຣາ­ກັນເສັດ ບ່ອນທີ່ເພິ່ນໄດ້ວາງຮາກຖານຂອງລັດແຫ່ງທຳອິດໃນຍຸກສະໄໝໃໝ່ ເຊິ່ງໄດ້ຮັບຮູ້ສິດທິຂອງເສລີພາບທາງສາສະໜາຢ່າງເຕັມທີ່. ຫຼັກການພື້ນຖານອານານິຄົມຂອງ ໂຣເຈີ ວິນລຽມ ແມ່ນ “ມະນຸດທຸກຄົນຄວນມີເສລີພາບໃນການນະມັດສະການພຣະເຈົ້າຕາມຈິດສຳນຶກຜິດຊອບຂອງຕົນເອງ.”¹⁶ ລັດນ້ອຍໆຂອງເພິ່ນຊື່ວ່າ ໂຣດໄອແລນ (Rhode Island) ໄດ້ກາຍເປັນບ່ອນລີ້ໄພຂອງຜູ້ທີ່ຖືກການກົດຂີ່ຂົ່ມເຫັງ ແລະ ໄດ້ຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງຂຶ້ນ ຈົນໃນທີ່ສຸດຫຼັກການພື້ນຖານເລື່ອງສິດທິບຸກຄົນ ແລະ ເສລີພາບທາງສາສະໜາ ໄດ້ກາຍເປັນເສົາຫຼັກຂອງສາທາ­ລະນະລັດອາເມຣິກາ. {GC 295.1}

ໃນຄຳປະກາດເອກະລາດ ເຊິ່ງເປັນເອກະສານເກົ່າແກ່ ແລະ ຍິ່ງໃຫຍ່ນັ້ນ ຊາວອາເມຣິກາລຸ້ນບຸກເບີກ¹⁷ໄດ້ຢືນຢັດເຖິງສິດທິຂອງພວກເຂົາວ່າ: “ພວກເຮົາຖືວ່າຄວາມຈິງເຫຼົ່ານີ້ເປັນສິ່ງທີ່ປະຈັກແຈ້ງດ້ວຍຕົວຂອງມັນເອງຄື ມະນຸດທຸກຄົນຖືກສ້າງຂຶ້ນມາຢ່າງເທົ່າທຽມກັນ ແລະ ໄດ້ຮັບສິດທິທີ່ບໍ່ສາມາດຖອນຄືນໄດ້ຈາກພຣະຜູ້ສ້າງຂອງພວກເຂົາ ເຊິ່ງໃນນັ້ນລວມສິດທິໃນການມີຊີວິດ, ສິດທິໃນເສລີພາບ, ແລະ ສິດທິໃນການຕາມຫາຄວາມສຸກ.” ນອກຈາກນັ້ນ, ລັດຖະ­ທຳມະນູນຍັງໄດ້ຮັບປະກັນດ້ວຍຖ້ອຍຄຳທີ່ຈະແຈ້ງທີ່ສຸດວ່າ ຈິດສຳນຶກຜິດຊອບເປັນສິ່ງສັກສິດທີ່ບໍ່ສາມາດລະເມີດໄດ້, ໂດຍກ່າວວ່າ: “ຈະບໍ່ມີການທົດສອບທາງສາສະໜາເປັນເງື່ອນໄຂສຳລັບການດຳລົງຕຳແໜ່ງ ຫຼື ໜ້າທີ່ສາທາລະນະໃດໆພາຍໃຕ້ສະຫະລັດອາເມຣິກາ.” “ສະພາຈະບໍ່ອອກກົດໝາຍກ່ຽວກັບການສະຖາປະນາສາສະໜາ ຫຼື ຫ້າມການປະຕິບັດສາສະໜາຢ່າງອິດສະຫຼະ.” {GC 295.2}

“ຄົນທັງຫຼາຍທີ່ຮ່າງລັດຖະ­ທຳມະນູນຮັບຮູ້ຫຼັກທຳອັນເປັນນິຣັນວ່າ ຄວາມສຳພັນລະຫວ່າງມະນຸດກັບພຣະເຈົ້າຂອງຕົນ ແມ່ນເລື່ອງທີ່ເໜືອກົດໝາຍຂອງມະນຸດ ແລະ ສິດທິຂອງຄວາມສຳນຶກຜິດຊອບເປັນສິ່ງສັກສິດທີ່ບໍ່ສາມາດລະເມີດໄດ້. ສັດຈະທຳຂໍ້ນີ້ບໍ່ຕ້ອງອາໄສການອະທິບາຍເປັນເຫດເປັນຜົນ ເພາະເປັນເລື່ອງທີ່ມະນຸດເຮົາທຸກຄົນຮັບຮູ້ພາຍໃນຈິດໃຈຂອງຕົວເອງຢູ່ແລ້ວ. ການສຳນຶກເຖິງສັດຈະທຳຂໍ້ນີ້ ໄດ້ເປັນກຳລັງໃຈໃຫ້ກັບຄົນທັງຫຼາຍທີ່ຖືກຂ້າ ຫຼື ຖືກທໍລະມານຍ້ອນຄວາມເຊື່ອທີ່ຂັດຕໍ່ກົດໝາຍຂອງມະນຸດ. ພວກເຂົາຮູ້ສຶກວ່າ ໜ້າທີ່ຂອງຕົນທີ່ມີຕໍ່ພຣະເຈົ້າສຳຄັນກວ່າຂໍ້ກຳນົດຂອງມະນຸດ ແລະ ມະນຸດບໍ່ສາມາດໃຊ້ສິດອຳນາດເໜືອຈິດສຳນຶກຜິດຊອບຂອງຕົນ. ນີ້ເປັນຫຼັກການທີ່ເກີດມາພ້ອມກັບຄົນ ເຊິ່ງບໍ່ມີສິ່ງໃດອາດລຶບລ້າງໄດ້.”¹⁸ {GC 295.3}

ສັງຄົມທີ່ຈະເລີນສຸກຍ້ອນພຣະຄຳພີ

ເມື່ອຂ່າວໄດ້ແຜ່ລາມໄປທົ່ວທຸກປະເທດໃນເອີຣົບວ່າ ມີແຜ່ນດິນທີ່ມະນຸດທຸກຄົນ ສາມາດກິນໝາກຜົນຈາກເຫື່ອແຮງຂອງຕົນເອງ ແລະ ເຮັດຕາມຈິດສຳນຶກຜິດຊອບຂອງຕົນ ກໍມີຫຼາຍພັນຄົນຫຼັ່ງໄຫຼໄປສູ່ທະວີບອາເມຣິກາເໜືອ ແລະ ມີການສ້າງຕັ້ງອານານິຄົມຫຼາຍແຫ່ງຂຶ້ນຢ່າງໄວວາ. “ຢູ່ແມັສຊາ­ຊູເສັດມີການອອກກົດໝາຍພິເສດວ່າ ຈະໃຊ້ເງິນພາສີປະຊາຊົນເພື່ອເປັນທຶນຕ້ອນຮັບ ແລະ ຊ່ວຍເຫຼືອຄຣິສຕຽນທຸກຊົນຊາດທີ່ຈະຂ້າມມະຫາສະໝຸດແອດແລນຕິກມາ ‘ເພື່ອໜີຈາກສົງຄາມ, ຄວາມອຶດຢາກ ຫຼື ການຖືກກົດຂີ່ຂົ່ມເຫັງ.’ ດັ່ງນັ້ນ, ຈຶ່ງມີກົດລະບຽບຮັບຜູ້ຫຼົບໜີ ແລະ ຜູ້ທີ່ຖືກບີບບັງຄັບມາເປັນແຂກຂອງອານານິຄົມນັ້ນ.”¹⁹ ຊາວປີຫຼັງຈາກການລົງຈອດເຮືອເປັນຄັ້ງທຳອິດທີ່ພີມັດ (Plymouth) ມີກຸ່ມປິນກຣິມສອງໝື່ນຄົນມາຕັ້ງຖິ່ນຖານຢູ່ເຂດນິວອິງແລນ. {GC 296.1}

“ຄົນເຫຼົ່ານີ້ພໍໃຈທີ່ຈະໃຊ້ຊີວິດແບບຫາເຊົ້າກິນຄ່ຳ ໂດຍຕ້ອງປະຢັດ ແລະ ເຮັດວຽກໜັກ” ເພື່ອຈະໄດ້ຕາມຄວາມປະສົງທີ່ຕົນມຸ່ງໝາຍ. “ພວກເຂົາບໍ່ຫວັງສິ່ງໃດຈາກແຜ່ນດິນ ນອກຈາກໝາກຜົນທີ່ສົມຄວນແກ່ເຫື່ອແຮງຂອງຕົນ. ພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ເພີ້ຝັນເຖິງເສັ້ນທາງທີ່ປູດ້ວຍກີບກຸຫຼາບ…ແລະກໍມີຄວາມພໍໃຈກັບລະບົບການປົກຄອງທີ່ພັດທະນາຊ້າໆຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ. ເຂົາທັງຫຼາຍອົດທົນ ແລະ ທົນອົດຕໍ່ຄວາມຂາດແຄນໃນດິນແດນປ່າດົງ ແລະ ຫົດນ້ຳໃຫ້ຕົ້ນໄມ້ແຫ່ງເສລີພາບດ້ວຍນ້ຳຕາ ແລະ ຢາດເຫື່ອຂອງຕົນເອງ ຈົນຕົ້ນໄມ້ນັ້ນໄດ້ຢັ່ງຮາກເລິກລົງໄປໃນແຜ່ນດິນ.” {GC 296.2}

ຄົນເຫຼົ່ານີ້ຖືເອົາພຣະຄຳພີເປັນຮາກຖານແຫ່ງຄວາມເຊື່ອ, ເປັນແຫຼ່ງສະຕິປັນຍາ ແລະ ເປັນບົດບັນຍັດຂອງເສລີພາບ. ມີການເອົາໃຈໃສ່ສອນຫຼັກທຳຂອງພຣະຄຳພີໃນຄອບຄົວ, ຢູ່ໂຮງຮຽນ ແລະ ຢູ່ໃນຄຣິສຕະຈັກ; ຜົນຂອງຫຼັກທຳເຫຼົ່ານັ້ນຈຶ່ງປາກົດອອກມາ ຄືການຮູ້ຈັກປະຢັດ, ສະຕິປັນຍາ, ຄວາມບໍຣິສຸດ ແລະ ການບັງຄັບຕົນ. ຄົນໜຶ່ງອາດອາໄສຢູ່ໃນອານານິຄົມຂອງຊາວຄະນະປູຣິຕັນເປັນເວລາຫຼາຍປີ ໂດຍ “ບໍ່ເຫັນຄົນຂີ້ເມົາ, ບໍ່ໄດ້ຍິນຄຳຫຍາບຄາຍ ຫຼື ພົບກັບຄົນຂໍທານ.”²⁰ ພວກເຂົາພິສູດວ່າ ຫຼັກການຂອງພຣະຄຳພີ ເປັນສິ່ງປົກປ້ອງຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງຊາດທີ່ແນ່ນອນທີ່ສຸດ. ບັນດາອານານິຄົມທີ່ອ່ອນແອ ແລະ ຫ່າງໄກຈາກກັນນັ້ນ ໄດ້ເຕີບໂຕຂຶ້ນມາເປັນສະຫະພັນລັດທີ່ມີອຳນາດເຂັ້ມແຂງ, ຈົນຊາວໂລກສັງເກດ ແລະ ປະຫຼາດໃຈກັບຄວາມສະຫງົບສຸກ ແລະ ຄວາມຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງຂອງ “ຄຣິສຕະຈັກທີ່ບໍ່ມີສັນຕະປາປາ ແລະ ລັດທີ່ບໍ່ມີກະສັດ.” {GC 296.3}

ຈາກການປະຕິຮູບສູ່ການຖົດຖອຍ

ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ມີຄົນຈຳນວນຫຼວງຫຼາຍຂີ່ເຮືອຂ້າມມາທີ່ອາເມຣິກາ ໂດຍມີແຮງຈູງໃຈທີ່ແຕກຕ່າງຢ່າງໃຫຍ່ຫຼວງຈາກພວກປິນກຣິມກຸ່ມທຳອິດ. ເຖິງແມ່ນວ່າຄວາມເຊື່ອ ແລະ ຄວາມບໍຣິສຸດດັ້ງເດີມຍັງສົ່ງຜົນຫຼໍ່ຫຼອມສັງຄົມຢ່າງກວ້າງຂວາງ, ແຕ່ເມື່ອຄົນທີ່ສະແຫວງຫາຜົນປະໂຫຍດຝ່າຍໂລກເພີ່ມຈຳນວນຂຶ້ນ ອິດທິພົນດີເຫຼົ່ານັ້ນກໍໜ້ອຍລົງເລື້ອຍໆ. {GC 296.4}

ຊາວອານານິຄົມຕ່າງໆໄດ້ຕັ້ງກົດລະບຽບຂຶ້ນໃນເບື້ອງຕົ້ນວ່າ ມີແຕ່ສະມາຊິກຄຣິສຕະຈັກເທົ່ານັ້ນທີ່ມີສິດລົງຄະແນນສຽງ ຫຼື ດຳລົງຕຳແໜ່ງຝ່າຍປົກຄອງໄດ້, ແຕ່ກົດລະບຽບນີ້ໄດ້ນຳໄປສູ່ຜົນອັນຮ້າຍແຮງທີ່ສຸດ. ມີການຮັບເອົາມາດຕະການດັ່ງກ່າວ ເພື່ອປົກປັກຮັກສາຄວາມບໍຣິສຸດຂອງລັດ, ແຕ່ຜົນທີ່ຕາມມາຄືຄວາມເສື່ອມເສຍຂອງຄຣິສຕະຈັກ. ເມື່ອການອ້າງສາສະໜາເປັນເງື່ອນໄຂຂອງການມີສິດເລືອກຕັ້ງ ແລະ ການດຳລົງຕຳແໜ່ງ, ຈຶ່ງມີຫຼາຍຄົນເຂົ້າເປັນສະມາຊິກຄຣິສຕະຈັກ ຍ້ອນຢາກໄດ້ຜົນປະໂຫຍດຝ່າຍໂລກ ແຕ່ບໍ່ມີການປ່ຽນແປງໃນໃຈເລີຍ. ໃນທີ່ສຸດຄຣິສຕະຈັກຈຶ່ງປະກອບດ້ວຍສະມາຊິກເຊິ່ງສ່ວນຫຼາຍບໍ່ໄດ້ກັບໃຈ ແລະ ແມ່ນແຕ່ໃນກຸ່ມສາສະໜາຈານ ກໍມີຫຼາຍຄົນທີ່ຢຶດຖືຄຳສອນຜິດ ໂດຍພວກເຂົາບໍ່ຮູ້ຈັກຣິດອຳນາດຂອງພຣະວິນຍານບໍຣິສຸດທີ່ສາມາດຟື້ນຟູຈິດວິນຍານ. ສະນັ້ນ, ຈຶ່ງເປັນຫຼັກຖານອີກຢ່າງໜຶ່ງ ທີ່ພິສູດເຖິງຜົນອັນຊົ່ວຮ້າຍຂອງການອາໄສຄວາມຊ່ວຍເຫຼືອຈາກອຳນາດລັດ ເພື່ອພັດທະນາຄຣິສຕະຈັກ ແລະ ສະໜັບສະໜູນການປະກາດຂ່າວປະເສີດ; ຜົນອັນຮ້າຍແຮງນີ້ ໄດ້ປາກົດຂຶ້ນຕະຫຼອດປະຫວັດສາດຂອງຄຣິສຕະຈັກ ຕັ້ງແຕ່ສະໄໝຈັກກະພັດຄອນສະຕັນຕິນຈົນເຖິງປັດຈຸບັນ, ແຕ່ຂ່າວປະເສີດເປັນເລື່ອງຂອງພຣະເຢຊູ ຜູ້ຊົງກ່າວວ່າ: “ອານາຈັກຂອງເຮົາບໍ່ເປັນຂອງໂລກນີ້.” (ໂຢຮັນ 18:36). ການຮ່ວມມືລະຫວ່າງຄຣິສຕະຈັກກັບອຳນາດລັດ, ເຖິງແມ່ນຈະເລັກໜ້ອຍທີ່ສຸດ ແລະ ເບິ່ງຄືເປັນຫົນທາງທີ່ຈະນຳໃຫ້ຊາວໂລກຂະຫຍັບເຂົ້າມາຫາຄຣິສຕະຈັກ, ແຕ່ໃນຄວາມເປັນຈິງ ມັນນຳຄຣິສຕະຈັກໃຫ້ຂະຫຍັບໄປຫາຊາວໂລກຕ່າງຫາກ. {GC 297.1}

ຫຼັກທຳອັນຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ ອາຈານ ໂຣບິນສັນ ແລະ ໂຣເຈີ ວິນລຽມ ສອນຢ່າງໜ້າຍົກຍ້ອງນັ້ນຄື: 1) ຄວາມເຂົ້າໃຈໃນສັດຈະທຳເປັນສິ່ງທີ່ຕ້ອງພັດທະນາຂຶ້ນຕາມລຳດັບ ແລະ 2) ຄຣິສຕຽນຄວນມີຄວາມພ້ອມ ທີ່ຈະຮັບເອົາແສງສະຫວ່າງທັງໝົດທີ່ຈະສ່ອງອອກມາຈາກພຣະຄຳອັນສັກສິດຂອງພຣະເຈົ້າ; ແຕ່ລູກຫຼານພາກັນລືມຫຼັກທຳນີ້. ເຖິງແມ່ນວ່າ ບັນດາຄຣິສຕະຈັກໂປຣແຕັສຕັງໃນອາເມຣິກາ ແລະ ໃນເອີຣົບ ໄດ້ຮັບພຣະພອນຈາກການປະຕິຮູບຄັ້ງໃຫຍ່ໃນສະຕະວັດທີ 16, ແຕ່ພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ສານຕໍ່ໃນການປະຕິຮູບ. ເຖິງແມ່ນວ່າມີຜູ້ຊາຍທີ່ສັດຊື່ບາງຄົນຂຶ້ນມາເປັນບາງຄັ້ງບາງຄາວ ເພື່ອປະກາດຄວາມຈິງໃໝ່ ແລະ ເປີດໂປງຄວາມເທັດທີ່ໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມມາເປັນເວລາດົນນານ, ແຕ່ຄົນສ່ວນໃຫຍ່ເໝືອນກັບຊາວຢິວໃນສະໄໝຂອງພຣະຄຣິສ ຫຼື ພວກຝ່າຍສັນຕະປາປາໃນສະໄໝຂອງລູເທີ; ພວກເຂົາພໍໃຈທີ່ຈະເຊື່ອຖືເໝືອນບັນພະບຸລຸດເຄີຍເຊື່ອຖືມາ ແລະ ດຳເນີນຊີວິດເໝືອນກັບປູ່ຍ່າຕາຍາຍ. ດ້ວຍເຫດນີ້, ການນັບຖືສາສະໜາຈຶ່ງເສື່ອມລົງເຖິງສະພາບທີ່ເນັ້ນແຕ່ຮູບແບບພາຍນອກ ແລະ ພິທີກຳ; ຄວາມເທັດ ແລະ ຄວາມງົມງວາຍທີ່ຄຣິສຕະຈັກຄົງປະຖິ້ມຖ້າຫາກວ່າຍັງດຳເນີນຕາມແສງແຫ່ງພຣະຄຳ ຈຶ່ງຖືກຖະໜອມຮັກສາເອົາໄວ້. ດັ່ງນີ້ແຫຼະ, ອຸດົມການທີ່ກະຕຸ້ນຂະບວນການປະຕິຮູບນັ້ນຈຶ່ງຄ່ອຍໆມອດລົງ ຈົນຄຣິສຕະຈັກທັງຫຼາຍຝ່າຍໂປຣແຕັສຕັງ ຕ້ອງການໃຫ້ມີການປະຕິຮູບ ບໍ່ຕ່າງຫຍັງຫຼາຍກັບຄຣິສຕະຈັກໂຣມໃນສະໄໝຂອງລູເທີ. ມີການນິຍົມຝ່າຍໂລກແບບດຽວກັນ ແລະ ຄວາມເປັນອຳມະພາດຝ່າຍຈິດວິນຍານເໝືອນກັນ, ມີການເຄົາລົບນັບຖືຄວາມຄິດເຫັນຂອງມະນຸດຄ້າຍຄືກັນ ແລະ ການເອົາທິດສະດີຂອງມະນຸດມາຕັ້ງແທນພຣະຄຳຂອງພຣະເຈົ້າເໝືອນຄຣິສຕະຈັກໂຣມ. {GC 297.2}

ການແຜ່ກະຈາຍພຣະຄຳພີຢ່າງກວ້າງຂວາງໃນຕອນຕົ້ນຂອງສະຕະວັດທີ 19 ແລະ ຄວາມສະຫວ່າງອັນໃຫຍ່ຫຼວງທີ່ສ່ອງມາຈາກພຣະຄຳພີມາສູ່ຊາວໂລກນັ້ນ ບໍ່ໄດ້ສົ່ງຜົນໃຫ້ຄົນພັດທະນາຄວາມເຂົ້າໃຈໃນສັດຈະທຳ ຫຼື ໃຫ້ຄົນມີປະສົບການໃນຊີວິດເຖິງຜົນຂອງການນັບຖືສາສະໜາ. ຊາຕານບໍ່ສາມາດເຮັດຄືໃນສະໄໝກ່ອນ ທີ່ເຊື່ອງພຣະຄຳຂອງພຣະເຈົ້າໄວ້ຈາກປະຊາຊົນ, ເພາະມີການນຳພຣະຄຳພີແຈກຈຳໜ່າຍ ຈົນທຸກຄົນສາມາດເຂົ້າເຖິງພຣະຄຳພີໄດ້; ສະນັ້ນ, ເພື່ອບັນລຸວັດຖຸປະສົງ ມັນຈຶ່ງນຳຄົນໃຫ້ຕີຄ່າພຣະຄຳພີໄວ້ຕ່ຳ; ມະນຸດຈຶ່ງລະເລີຍທີ່ຈະຄົ້ນຫາພຣະຄຳພີ. ດ້ວຍເຫດນີ້, ພວກເຂົາຈຶ່ງສືບຕໍ່ຍອມຮັບເອົາຄຳອະທິບາຍທີ່ຜິດພ້ຽນ ແລະ ຍັງຢຶດເອົາຄຳສອນທີ່ບໍ່ມີການສະໜັບສະໜູນຈາກພຣະຄຳພີ. {GC 298.1}

ເມື່ອເຫັນວ່າ ຄວາມພະຍາຍາມທຳລາຍຄວາມຈິງດ້ວຍການຂົ່ມເຫັງບໍ່ໄດ້ຜົນ, ຊາຕານຈຶ່ງຫັນມາໃຊ້ວິທີປະນີປະນອມອີກ ເພາະເປັນວິທີທີ່ເຄີຍໃຊ້ໃນການນຳໃຫ້ຄົນຫຼົງຈາກຄວາມຈິງຄັ້ງໃຫຍ່ ເຊິ່ງນຳໄປສູ່ການສ້າງຕັ້ງຄຣິສຕະຈັກໂຣມ. ຄັ້ງນີ້ມັນບໍ່ໄດ້ຫຼອກໃຫ້ຄຣິສຕຽນມາຜູກມິດກັບຄົນທີ່ຂາບໄຫວ້ຮູບເຄົາລົບ ແຕ່ໃຫ້ຈັບມືກັບຄົນທີ່ອຸທິດຕົນໃຫ້ກັບສິ່ງຂອງຝ່າຍໂລກ; ເພາະຄົນເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ພິສູດຕົນວ່າ ເປັນພວກທີ່ຂາບໄຫວ້ວັດຖຸສິ່ງຂອງເໝືອນພວກທີ່ຂາບໄຫວ້ຮູບປັ້ນນັ້ນເອງ. ຜົນຂອງການຮ່ວມມືນີ້ຮ້າຍແຮງບໍ່ນ້ອຍໜ້າໄປກວ່າສະໄໝບູຮານ; ພວກເຂົາສົ່ງເສີມຄວາມຫຍິ່ງທະນົງຕົວ ແລະ ຄວາມຫຼູຫຼາຟຸມເຟືອຍໂດຍເອົາສາສະໜາມາບັງໜ້າ; ຄຣິສຕະຈັກທັງຫຼາຍຈຶ່ງເສື່ອມລົງ. ຊາຕານຍັງສືບຕໍ່ບິດເບືອນຄຳສອນຂອງພຣະຄຳພີ, ສ່ວນທຳນຽມປະຕິບັດເຊິ່ງເປັນເຫດໃຫ້ຄົນນັບລ້ານຕ້ອງພິນາດນັ້ນໄດ້ຢັ່ງຮາກລົງເລິກ. ຄຣິສຕະຈັກທັງສະໜັບສະໜູນ ທັງປົກປ້ອງທຳນຽມເຫຼົ່ານີ້ແທນທີ່ຈະຕໍ່ສູ້ເພື່ອ “ຄວາມເຊື່ອເຊິ່ງຄັ້ງໜຶ່ງພຣະເຈົ້າຊົງມອບໄວ້ແກ່ຊາວບໍຣິສຸດ.” (ຢູດາ 1:3 ດັດແປງຈາກສະບັບ TKJV). ຫຼັກທຳທີ່ພວກນັກປະຕິຮູບໄດ້ທຸ້ມເທກຳລັງ ແລະ ຍອມທົນທຸກທໍລະມານເພື່ອສະໜັບສະໜູນນັ້ນ ຈຶ່ງເສື່ອມລົງແບບນີ້ແຫຼະ. {GC 298.2}